De koffiebar van de tweede kansen – Shiori Ota
Piano
Himari, een meisje van een jaar of veertien, is de hoofdpersoon in dit boek. Zij is ook de verteller. Als jong meisje was ze een soort wonderkind dat buitengewoon goed piano kon spelen. Haar dominante moeder stuurt haar naar een conservatorium in Engeland, waar ze wordt geschoold tot concertpianiste. Himari, die zonder begeleiding naar Engeland gaat, is daar heel ongelukkig. Ze is eenzaam, verstaat de taal slecht en haar leraren zijn streng en onaardig. Ze ziet maar één uitweg. Door een ongeluk, dat ze ternauwernood overleeft, raakt haar linkerhand zwaar beschadigd. Een kundig arts naait haar afgerukte vingers er weer aan, maar pianospelen is voorgoed voorbij.
Naar school
Terug in Japan gaat ze bij haar moeder en zusje wonen in haar geboorteplaats Sapporo. Ze kan zich niets van de stad herinneren, want voordat ze naar Engeland vertrok, woonden ze daar al lang niet meer. Opnieuw komt ze in een vreemde omgeving terecht. Midden in het schooljaar moet ze naar de middelbare school. Ze ziet als een berg op tegen de eerste schooldag. De kinderen die al maanden bij elkaar in de klas zitten, hebben natuurlijk al vriendschappen gesloten. Hoe moet zij daarin haar plaats vinden?
Mevrouw Sigiura
Op weg naar school komt ze langs het huis van mevrouw Sigiura. Vanuit haar tuin ziet de oude, excentrieke vrouw dat Himari een ongelukkige indruk maakt. Mevrouw Sigiura spreekt haar aan en praat op haar in. De bemoedigende woorden hebben hun effect op het meisje, dat nu met meer zin en zelfvertrouwen naar school gaat. De kinderen in de klas zijn aardig en hoewel ze niet meteen vriendschappen sluit, voelt ze zich wel op haar gemak. Na school wil ze mevrouw Sigiura bedanken en wordt ze uitgenodigd om een kopje koffie te drinken. Dan vertelt de vrouw dat ze de koffie heeft gekocht in een koffiebar met de naam Tacet Yuguredo, die in de buurt van het Moerenuma-park ligt.
Verdwenen
Als Himari de volgende dag naar school loopt, hoopt ze dat mevrouw Sigiura weer in haar tuin staat en dat ze een kort gesprekje met haar kan voeren. Ze loopt dezelfde weg als de eerste dag, maar ze kan het huis niet vinden. Na schooltijd gaat ze opnieuw op zoek naar het huis, maar het blijft onvindbaar. Zou ze zich alles hebben ingebeeld? Himari heeft maar één aanknopingspunt: de naam van de koffiebar. Als die niet bestaat, dan is alles een soort hallucinatie geweest. Het is een half uur fietsen naar het Moerenuma-park en na enig zoeken blijkt de bar echt te bestaan. Daar kennen ze mevrouw Sigiura, maar ze vertellen dat ze al lang niet meer in Sapporo woont. De aardige eigenares, mevrouw Hayari, legt uit dat de koffiebar mensen de kans geeft om terug te reizen in de tijd en een fout te herstellen. Mevrouw Sigiura heeft haar dochter in het verleden niet kunnen beschermen tegen pesterijen en probeert dat goed te maken door meisjes als Himari zelfvertrouwen te geven.
Tijdwachters
Himari wordt een regelmatige bezoeker van Tacet Yuguredo en maakt daar een paar situaties mee waarin onder anderen meneer Kobayashi en mevrouw Takayashi fouten uit het verleden kunnen herstellen. Dat kan alleen in de koffiebar, gedurende vier minuten en drieëndertig seconden: de lengte van een stuk van John Cage, een avant-gardistisch pianostuk waarin geen enkele noot wordt gespeeld.
Mevrouw Hayari, haar zakenpartner Higure en ook Himari zijn zogenaamde tijdwachters. Zij kunnen ervoor zorgen dat mensen, als ze dat zelf willen, hun fouten uit het verleden herstellen. De drie tijdwachters kunnen dat zelf niet. Als Himari vraagt of ze kan terugkeren naar de tijd van haar ongeluk om haar vingers te herstellen, blijkt dat dus onmogelijk.
Magisch realisme
De koffiebar van de tweede kansen past overtuigend binnen de traditie van het magisch realisme. Net als bij schrijvers als Hubert Lampo, F. Bordewijk en Simon Vestdijk vloeien het alledaagse en het onverklaarbare moeiteloos in elkaar over. Shiori Ota schrijft ingetogen en sfeervol; vooral de scènes in de koffiebar zijn zorgvuldig en beeldend uitgewerkt. Tegelijkertijd vraagt het verhaal van de lezer een bereidheid om het onmogelijke zonder uitleg te accepteren. Wie zich daaraan kan overgeven, vindt in deze roman een troostrijk en fijnzinnig verhaal over schuld, gemiste kansen en de kracht van kleine gebaren.
Uitgegeven door: The House of Books
Vertaling uit het Duits: Lucienne Pruijs